17. veljača

Događaji na dan 17. veljača

1800. – Predstavnički dom SAD je izabran Tomasa Džefersona za predsednika i Arona Bera za potpredsednika SAD, čime je rešen nerešen broj glasova na izborima 1800.
1836. – Ukazom kneza Miloš Obrenovića u Bukureštu je osnovano prvo srpsko diplomatsko-konzularno predstavništvo pod nazivom Srpska agencija. Šef agencije bio je Mihajilo German, a sekretar Jovan Gavrilović.
1854. – Britanija je priznala nezavisnost Slobodne Države Oranje u današnjoj Provinciji Slobodna Država, Južna Afrika.
1863. – Grupa građana Ženeve je osnovala Međunarodni komitet za pomoć ranjenima, što će kasnije postati poznato kao Međunarodnih komitet crvenog krsta.
1864. – Južnjačka podmornica “Hanli” je u Američkom građanskom ratu u Čarlstonu u Južnoj Karolini potopila torpedom severnjački brod “Hustanik”, što se smatra prvim uspešnim napadom podmornice na ratni brod u istoriji pomorskog ratovanja.
1867. – Kroz Suecki kanal prošao prvi brod.
1895. – Balet Labuđe jezero prvi je put izveden u cijelosti s glazbom Čajkovskog u Sankt Peterburgu, Rusija.
1904. – U Milanu premijerno izvedena Puccinijeva opera Madama Butterfly.
1916. – Britanske i francuske trupe zauzele su u Prvom svetskom ratu Kamerun, nemačku koloniju u Africi.
1933. – Prohibicija (zabrana točenja alkohola) zvanično ukinuta u SAD-u.
1939. – Prototip najlonskih čarapa prikazan na Svjetskoj izložbi 1939. zajedno s još nekim “revolucionarnim” proizvodima kao što su fotografija u boji, televizor i klima-uređaj.
1942. – Na brdu Bubanj kod Niša Nemci su kao odmazdu zbog pobune u logoru Crveni krst, streljali preko 1000 Jevreja iz Niša istočne i južne Srbije.
1960. – The Everly Brothers potpisuju milijun dolara vrijedan ugovor s izdavačkom kućom Warner Brothers Recordsom (izvorno samo filmskom kompanijom, dok nije postala veliki multimedijalni konglomerat).
1966. – Francuska je lansirala svoj prvi satelit s poligona u Sahari.
1968. – U Springfieldu (Massachusetts) otvorena Kuća slavnih košarke.
1972. – Donji dom britanskog parlamenta usvojio je zakon o pristupanju Velike Britanije Evropskoj zajednici (kasnije Evropska unija).
1979. – Reagujući na upad vijetnamskih snaga u Kambodžu krajem 1978. i zbacivanje maoističkog režima Crvenih Kmera, Kina je napala Vijetnam. Tri sedmice kasnije bila je prisiljena da povuče svoje trupe.
1982. – Premijer Zimbabvea Robert Mugabe optužio je nekadašnjeg saborca Džošua Nkoma, za učešće u zaveri i isključio ga iz vlade. Mugabe i Nkomo vodili su sedamdesetih godina zajedničku borbu protiv rasističke vladavine belaca u Južnoj Africi.
1990. – Čehoslovačka komunistička partija isključila je iz članstva bivšeg predsednika države Gustava Husaka, bivšeg premijera LJubomira Štrougala i još 20 visokih funkcionera koji su došli na vlast nakon sovjetske intervencije u Čehoslovačkoj 1968.
1992. – Generalni sekretar UN Butros Butros Gali preporučio je razmeštanje 13.000 pripadnika mirovnih snaga svetske organizacije na teritoriji bivše Jugoslavije.
1995. – Albanci u Tetovu u Makedoniji počeli su masovne demonstracije zbog odbijanja vlasti da prizna “albanski univerzitet” u tom gradu. U sukobima s policijom poginuo je jedan demonstrant, a veći broj je povređen.
1997. – Predsednik Pakistana Faruk Leghari, koji je u novembru 1996. raspustio vladu Benazir Buto, imenovao je Navaza Šarifa za novog premijera.
1999. – Tokom albansko-srpskih pregovora u Rambujeu kod Pariza, NATO je usvojio operativni plan za upućivanje vojnih snaga na Kosovo pod nazivom “Zajednički čuvar”; načelnik Generalštaba Vojske Jugoslavije general-pukovnik Dragoljub Ojdanić naredio je jačanje borbene gotovosti jedinica VJ i preduzimanje mera za zaštitu državne granice i odbrane integriteta zemlje.
2000. – Microsoft izdaje operativni sistem Windows 2000.
2002. – Pobunjenici u severozapadnom Nepalu napali su vladine snage i tom prilikom je ubijeno oko 130 policajaca, vojnika i civila.
2002. – Prelaskom na evro, Francuska se oprostila od franka koji je 641 godinu bio nacionalna valuta.
2003. – Po nalogu haškog Tribunala na Kosovu su uhapšeni pripadnici rasformirane Oslobodilačke vojske Kosova (OVK) i izručeni tom sudu: Haradin Balja, Isak Musliu i Agim Murtezi. To je prvo hapšenje osoba po nalogu tog suda koje je obavio Kfor. Protiv Agima Murtezija sud je povukao optužnicu zbog zamene identiteta.
2003. – U paničnom izlasku iz jednog noćnog kluba u Čikagu, 21 osoba je poginula, a oko 50 je povređeno.
2006. – Jedan od vatrogasaca, koji su početkom sedmice učestvovali u uklanjanju uginulih labudova u Sloveniji, u četvrtak je oko 20 sati primljen u bolnicu zbog visoke temperature i znakova gripa.
2006. – Grčka izletnica pronašla 6500 godina star zlatni privezak. Privezak potiče iz perioda Neolita, i još uvek se zna jako malo o korištenju metala, posebno zlata, u tom periodu. Svega tri priveska iz tog perioda su nađena dosada.
2008. – Skupština Kosova i Metohije je usvojila deklaraciju o nezavisnosti i time jednostrano proglasila otcepljenje od Srbije. Usled ovoga došlo je do različitih međunarodnih reakcija tako da su neke države podržale a neke osudile nezavisnost Kosova i Metohije.
2011. – U Bengaziju izbijaju ustanak protiv vlasti Moamera Gadafija, koji će prerasti u veliki građanski rat završen devet mjeseci kasnije, uz pomoć NATO-a, Gadafijevim svrgavanjem i pogubljenjem.
2013. – Završeno 42. Svjetsko prvenstvo u alpskom skijanju u austrijskom gradu Schladmingu.

Rođeni na dan 17. veljača

624. – Rođena Wu Zetian, kineska carica.
1653. – Rođen Arkanđelo Koreli, italijanski kompozitor i violinista.
1740. – Rođen Horace-Bénédict de Saussure, švicarski prirodnjak.
1820. – Rođen Henri Vieuxtemps, belgijski skladatelj i violinist.
1821. – Rođena Lola Montez, irska plesačica.
1865. – Rođen Silvije Strahimir Kranjčević, hrvatski književnik.
1871. – Rođen Jovan Dučić, srpski pjesnik, pisac i diplomata.
1891. – Rođen Džafer-beg Kulenović, ministar u vladi NDH.
1895. – Rođen Slavko Ježić, hrvatski književnik, književni povjesničar i prevoditelj.
1903. – Rođen Sadeq Hedayat, iranski književnik.
1915. – Rođen Mahmut Bušatlija, učesnik Narodnooslobodilačke borbe i narodni heroj Jugoslavije.
1935. – Rođen Hrvoje Šarinić, hrvatski političar, četvrti predsjednik Vlade Republike Hrvatske.
1936. – Rođen Stipe Šuvar, hrvatski političar.
1937. – Rođen Mato Dujmov, bunjevački kulturni pregalnik i pisac jednočinki.
1941. – Rođen Gene Pitney, američki pjevač i kantautor.
1954. – Rođena Rene Russo, američka glumica.
1958. – Rođen Radoslav „Rale“ Milenković, srpski filmski, televizijski i pozorišni glumac i pozorišni reditelj.
1963. – Rođen Majkl Džefri Džordan (engl. Michael Jeffrey Jordan), američki košarkaš.
1964. – Rođen Davor Gobac, hrvatski glazbenik.
1968. – Rođen Giuseppe Signori, italijanski fudbalski reprezentativac.
1969. – Rođen Željko Mavrović, hrvatski boksač.
1971. – Rođen Ilija Ivić, srpski fudbaler.
1972. – Rođen Billie Joe Armstrong, američki muzičar (Green Day).
1972. – Rođena Bojana Gregorić, hrvatska glumica.
1972. – Rođen Dražen Turina, hrvatski pjevač.
1973. – Rođen Goran Bunjevčević, srpski fudbaler.
1973. – Rođen Štefan Krečmar (njem. Stefan Kretzschmar), njemački rukometni reprezentativac.
1981. – Rođena Paris Vitni Hilton (engl. Paris Whitney Hilton), američka glumica, model, dizajner, muzičar, naslednica Hilton hotelskog lanca.
1981. – Rođen Džozef Gordon-Levit (engl. Joseph Gordon-Levitt), američki glumac.
1982. – Rođen Adrijano Leite Ribeiro (port. Adriano Leite Ribeiro), brazilski fudbaler.
1983. – Rođena Selita Ebanks (engl. Selita Ebanks), kajmanska manekenka.
1985. – Rođen Anders Jacobsen, norveški skijaš-skakač.
1987. – Rođen Ante Tomić, hrvatski profesionalni košarkaš.
1988. – Rođena Nataša Marija Kampuš (nem. Natascha Maria Kampusch), devojka iz Austrije, koja je postala poznata po tome, što je kidnapovana 1998. i držana u zatvoreništvu duže od osam godina. Od otmičara Volfganga Priklopila je pobegla 23.08.2006.

Umrli na dan 17. veljača

364. – Umro Jovijan, jedini rimski car rođen u Singidunumu (današnjem Beogradu).
440. – Umro Mesrop Maštoc, armenski redovnik i tvorac armenskog pisma.
600. – Italijanski filozof i pjesnik Đordano Bruno (ital. Giordano Bruno) osuđen na smrt i kao heretik spaljen na trgu Campo de’ Fiori u Rimu.
1673. – Umro Molijer (franc. Molière), pravim imenom Žan Batist Poklen (franc. Jean-Baptiste Poquelin), francuski glumac, pisac komedija i direktor pozorišta iz epohe klasicizma.
1843. – Umrla Eustahija Arsić, prva srpska književnica.
1856. – Umro njemački književnik Heinrich Heine.
1909. – Umro Džeronimo (engl. Geronimo), poglavica Apača.
1910. – Umro Ignaz von Szyszyłowicz, poljski botaničar.
1937. – Umro Hugo Meisl, austrijski fudbalski trener i sudac, jevrejskog podrijetla.
1962. – Umro Bruno Walter, njemačko-austrijski dirigent i skladatelj.
1963. – Umro Mate Balota, hrvatski književnik i ekonomist.
1974. – Umro Jordan Kuničić, hrvatski teolog i glazbenik.
1994. – Umro Randy Shilts, američki novinar i pisac.
1994. – Poginuo Damir Tomljanović, hrvatski redarstvenik, hrvatski branitelj tijekom Domovinskog rata i zapovjednik 1. Sektora IZM Zadar ZP Split 1. gardijske brigade Oružanih snaga Republike Hrvatske.
2001. – Umro Zvonimir Červenko, hrvatski general.
2005. – Umro Omar Sívori, talijanski-argentinski fudbaler.
2011. – Umro Predrag Vušović, hrvatski glumac.
2012. – Umro Milorad Bibić Mosor, hrvatski novinar i TV-voditelj.